O Ιός των ανθρωπίνων κονδυλωμάτων προκαλεί μία από τις πιο συχνές Σεξουαλικά μεταδιδόμενες λοιμώξεις παγκοσμίως. Έχουν αναγνωριστεί πολλοί τύποι ιών μέχρι τώρα—περίπου 150- και κάποιοι από αυτούς μπορεί να προκαλέσουν καρκίνο και κάποιοι δερματικές βλάβες όπως τα εξωτερικά κονδυλώματα της γεννητικής και πρωκτικής περιοχής. Οι διάφοροι τύποι ιών μπορεί να προκαλέσουν εντελώς διαφορετικά κλινικά προβλήματα. Κάποιο τύποι προσβάλλουν περιοχές όπως τα χέρια και τα πόδια ,ενώ άλλοι τύποι στοχεύουν στην περιοχή του πρωκτού και των εξωτερικών γεννητικών οργάνων και μεταδίδονται κατά την κολπική ,από του στόματος ή πρωκτική επαφή ή κατά τη διάρκεια στενής δερματικής επαφής με άτομο που έχει προσβληθεί. Είναι πιθανό να προσβληθεί ένα άτομο με περισσότερους από έναν τύπους ιών την ίδια χρονική στιγμή. Υπολογίζεται ότι περίπου το 75% των σεξουαλικά ενεργών ανδρών και γυναικών θα προσβληθούν τουλάχιστον από έναν τύπο κονδυλωμάτων της πρωκτικής και γεννητικής περιοχής κατά τη διάρκεια της ζωής τους αλλά οι περισσότεροι με υγιές ανοσοποιητικό σύστημα θα καταπολεμήσουν την λοίμωξη μόνοι τους. Από αυτούς που έχουν προσβληθεί ,μόνο ένα μικρό ποσοστό θα εμφανίσουν καρκίνο και αν υπάρξει σωστή παρακολούθηση και αντιμετώπιση δεν θα κινδυνεύσουν από αυτόν. Υπολογίζεται ότι π.χ από τις 100 γυναίκες που θα μολυνθούν από HPV ,μόνο 1-2 γυναίκες κινδυνεύουν να αναπτύξουν προκαρκινική ή καρκινική βλάβη στον τράχηλο της μήτρας με την προυπόθεση ότι δεν θα εξεταστούν τακτικά από γιατρό και δεν θα υποβληθούν στις απαραίτητες εξετάσεις.
Άρα δεν ισχύει ότι η λοίμωξη από τον ιό των κονδυλωμάτων σημαίνει καρκίνο.
Απαιτείται προσβολή από επικίνδυνο τύπο ιού μαζί με πτώση της άμυνας του οργανισμού και αμέλεια της παρακολούθησης από γιατρό για μεγάλο χρονικό διάστημα για να υπάρξει κίνδυνος για καρκίνο.
ΔΕΝ ΥΠΑΡΧΕΙ ΘΕΡΑΠΕΙΑ ΓΙΑ ΤΙΣ HPV ΛΟΙΜΩΞΕΙΣ ,αλλά πολλά από τα συμπτώματα είναι αντιμετωπίσιμα.
Το να εκπαιδευτούμε σε ασφαλέστερες σεξουαλικές επαφές μειώνει την πιθανότητα όλων μας να μολυνθούμε από ιό HPV ή κάποια άλλη σεξουαλικώς μεταδιδόμενη νόσο. Δεν υπάρχει αξιόπιστος τρόπος να γνωρίζουμε σε ποιά άτομα θα επιμείνει η λοίμωξη και θα υπάρξει πιθανότητα για καρκίνο, αλλά στις γυναίκες το τεστ Παπανικολάου αποτελεί πολύτιμο διαγνωστικό εργαλείο για τον καρκίνο του τραχήλου ,επιτρέπει δε την πλήρη θεραπεία στα πρώιμα στάδια.
Δεν υπάρχει ισοδύναμο του τεστ ΠΑΠ για τους άνδρες. Ο καρκίνος του πέους είναι σπάνιος και εμφανίζεται σε λιγότερο του 1% στον συνολικό αριθμό καρκίνων στους άνδρες. Τα εξωτερικά κονδυλώματα της πρωκτικής και γεννητικής περιοχής είναι πιο συχνά.
ΣΥΜΠΤΩΜΑΤΑ ΤΟΥ HPV
Οι περισσότεροι άνδρες και γυναίκες που έχουν HPV δεν έχουν συμπτώματα της λοίμωξης. Τα εξωτερικά κονδυλώματα στην πρωκτογεννητική περιοχή μπορεί να είναι ένα σημείο της λοίμωξης. Μπορεί να είναι επίπεδα ή να μοιάζουν με μικρό κουνουπίδι .Πολλοί άνθρωποι δεν έχουν κανένα εμφανές σημείο της λοίμωξης λόγω του βρίσκονται οι βλάβες δεν είναι επιφανειακές ή είναι πολύ μικρές για να είναι ορατές.
Στις γυναίκες τα κονδυλώματα μπορεί να παρουσιαστούν στο αιδοίο ,τις μηροβουβωνικές πτυχές ,τον πρωκτό ,ή εντός του κόλπου ,της ουρήθρας αλλά και στον τράχηλο της μήτρας ,που αποτελεί και συχνό σημείο εντόπισης .Κατά την κύηση τα κονδυλώματα μπορεί να αυξηθούν σε αριθμό και μέγεθος αλλά συνήθως μικραίνουν μετά τον τοκετό.
Όταν η λοίμωξη είναι μη ενεργός ,τα κύτταρα του τραχήλου φαίνονται φυσιολογικά στο τεστ Παπ και η γυναίκα μπορεί να μην μάθει ποτέ ότι είχε προσβληθεί.
Σε μια ενεργό ,όμως λοίμωξη ,τα κύτταρα του τραχήλου υπόκεινται σε αλλαγές .
Μια ενεργός λοίμωξη μπορεί να έχει δύο πορείες :
–τα ανώμαλα κύτταρα να ξαναγίνουν φυσιολογικά και η λοίμωξη να αντιμετωπιστεί από το Ανοσοποιητικό σύστημα εντελώς και να αποδράμει απόλυτα ή και να γίνει ανενεργός .Πάντως μια ανενεργός λοίμωξη μπορεί να ξαναγίνει ενεργός για λόγους που δεν είναι ξεκάθαρα κατανοητοί μέχρι τώρα.
— τα ανώμαλα κύτταρα πολύ σιγά μπορεί να εξελιχθούν σε καρκίνο στον τράχηλο της μήτρας.
Στους άνδρες τα κονδυλώματα μπορεί να εμφανιστούν στο πέος ,το όσχεο ,τις μηροβουβωνικές πτυχές, τον πρωκτό και τον δακτύλιο και εντός της ουρήθρας.
ΔΙΑΓΝΩΣΗ
Το ΗPV testing είναι μια διαγνωστική εξέταση αλλά συνήθως δεν αποτελεί μέρος της ετήσιας εξέτασης της γυναίκας όπως είναι το τεστ κατά Παπανικολάου. Το τεστ Παπανικολάου ενώ είναι μια σωτήρια εξέταση εντούτοις δεν καλύπτει απόλυτα την γυναίκα από τον κίνδυνο του καρκίνου λόγω του ότι έχει Ευαισθησία 50-75%. Δηλαδή όταν εξετάζονται 100 γυναίκες με βλάβη στον τράχηλο –προκαρκινική ή καρκινική —, το τεστ Παπανικολάου θα είναι παθολογικό μόνο στις 50 -75 από αυτές .Οι υπόλοιπες θα έχουν αρνητικό ,μη παθολογικό ,’’ψευδώς αρνητικό ‘’αποτέλεσμα. Εξαιτίας αυτού ,σε πολλές περιπτώσεις χρησιμοποιείται το HPV DNA test έχει ευαισθησία πάνω από 90 % . Συνοψίζοντας, το τεστ Παπανικολάου, το HPV DNA test, η κολποσκόπηση και η λήψη βιοψιών όταν χρειάζεται είναι οι θεμελιώδεις εξετάσεις διάγνωσης και παρακολούθησης της HPV λοίμωξης. Αποτελούν τη λεγόμενη δευτερογενή πρόληψη ,θεωρώντας τον Εμβολιασμό ως πρωτογενή πρόληψη.
ΤΥΠΟΙ HPV
TΡΟΠΟΙ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ
Οι περισσότεροι τύποι HPV προκαλούν τα κοινά κονδυλώματα. Αναπτύσσονται σε περιοχές όπως τα χέρια και τα πόδια .Περισσότεροι από 40 τύποι ιών είναι οι λεγόμενοι ‘’γεννητικοί τύποι’’ και μεταφέρονται από άτομο σε άτομο μέσω στενής επαφής όπως αυτή συμβαίνει σε διάφορες σεξουαλικές πρακτικές .
Οι τύποι χαμηλής επικινδυνότητας είναι οι HPV 6 και HPV 11.
Οι υψηλής επικινδυνότητας τύποι ,είναι τύποι που μπορεί να προκαλέσουν καρκίνο με την πάροδο πολλών ετών και την επίμονη ενεργό λοίμωξη να μετατρέπει φυσιολογικά κύτταρα σε προκαρκινικά ή σε καρκίνο.
Οι παρακάτω καρκίνοι συσχετίζονται με τον HPV
– ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΤΡΑΧΗΛΟΥ ΜΗΤΡΑΣ
Η λοίμωξη από HPV προκαλεί περίπου όλους τους καρκίνους του τραχήλου. Από τους τραχηλικούς καρκίνους που σχετίζονται με HPV,,περίπου το 70% προκαλείται από 2 τύπους HPV 16 ,HPV 18.
Το κάπνισμα μπορεί να αυξήσει τον κίνδυνο καρκίνου στον τράχηλο της μήτρας σε γυναίκες που έχουν HPV.
Αν και σχεδόν όλοι οι καρκίνοι στον τράχηλο προκαλούνται από HPV, είναι σημαντικό να θυμόμαστε ότι οι περισσότερες λοιμώξεις των γεννητικών οργάνων από HPV ,ΔΕΝ ΘΑ ΠΡΟΚΑΛΕΣΟΥΝ ΚΑΡΚΙΝΟ.
-ΚΑΡΚΙΝΟΣ ΣΤΟΜΑΤΟΣ
Η λοίμωξη από HPV μπορεί να προκαλέσει καρκίνο της γλώσσας και του στόματος . Μπορεί επίσης να προκαλέσει καρκίνο του φάρυγγα. Αυτοί οι καρκίνοι εμφανίζουν ταχέως αυξανόμενη συχνότητα και σε άνδρες και σε γυναίκες. Η αλλαγή στις σεξουαλικές πρακτικές με αύξηση αυτών των μορφών επαφής ,πιθανόν συνεισφέρει σ’ αυτήν την αύξηση.
-ΑΛΛΟΙ ΚΑΡΚΙΝΟΙ
Η ΗPV λοίμωξη συσχετίζεται με λιγότερο συχνούς καρκίνους όπως Αιδοίου και Κόλπου στις γυναίκες και Πέους στους άνδρες.
ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΒΛΑΒΩΝ ΑΠΟ ΗPV
Δεν υπάρχει θεραπεία για τη λοίμωξη από HPV. Οι γιατροί αντιμετωπίζουν τις βλάβες που προκαλούνται από την λοίμωξη.
Τα κονδυλώματα[όλων των ειδών ] και οι προκαρκινικές βλάβες μπορούν να αφαιρεθούν με τους παρακάτω τρόπους:
- Με αγκύλη διαθερμίας ηλεκτρικού ρεύματος[διαδικασία εξαίρεσης του πάσχοντος ιστού]-laser
- Τεχνικές ψύξης
- Χειρουργείο
- Κρέμες και τοπικά μέσα που εφαρμόζονται απευθείας στην πάσχουσα επιφανειακή περιοχή.
Η ΑΦΑΙΡΕΣΗ ΤΩΝ ΓΕΝΝΗΤΙΚΩΝ ΚΟΝΔΥΛΩΜΑΤΩΝ ΔΕΝ ΣΗΜΑΙΝΕΙ ΟΤΙ ΤΟ ΑΤΟΜΟ ΔΕΝ ΕΧΕΙ ΠΛΕΟΝ ΗPV ΛΟΙΜΩΞΗ
Τα Κονδυλώματα συχνά επιστρέφουν λόγω παραμονής του ιού σε άλλα κύτταρα του σώματος.
Ένα άτομο χωρίς ορατές βλάβες ακόμα μπορεί να μεταδώσει τον ιό σε σεξουαλικό του σύντροφο.
Μια ανενεργός λοίμωξη μπορεί να μετατραπεί σε ενεργό όταν το ανοσοποιητικό σύστημα του ατόμου αποδυναμωθεί λόγω ασθένειας ,φαρμάκων ή στρες.
Ένα άτομο ακόμα κι αν έχει μόνο ένα σύντροφο στη ζωή του,μπορεί και πάλι να προσβληθεί από ΗPV ,ένα ο σύντροφος αυτός είχε σύντροφο με λοίμωξη κονδυλωμάτων στο παρελθόν.
Πάντως είναι γεγονός ότι όσο περισσότερους συντρόφους έχει κάποιος τόσο μεγαλύτερος είναι ο κίνδυνος να εμφανίσει HPV .
Μια μονογαμική σχέση ΔΕΝ εγγυάται την ΜΗ προσβολή.
Η ΛΟΙΜΩΞΗ ΑΠΟ HPV ΔΕΝ ΕΠΗΡΕΑΖΕΙ ΤΗΝ ΙΚΑΝΟΤΗΤΑ ΜΙΑΣ ΓΥΝΑΙΚΑΣ ΝΑ ΜΕΙΝΕΙ ΕΓΚΥΟΣ.
Όμως καλό να υπάρχει έλεγχος πριν τη σύλληψη –εάν δεν έχει διενεργηθεί πρόσφατα-έτσι ώστε αν χρειαστεί ιατρικός χειρισμός να μπορεί να γίνει δεδομένου του γεγονότος ότι οι τοπικές θεραπείες είναι δυνητικά τερατογόνες και δεν εφαρμόζονται κατά την κύηση [π.χ διαλύματα,κρέμες ] και οι αφαιρετικές μέθοδοι αν και ασφαλείς στην πλειοψηφία τους εφόσον αφορούν τον τράχηλο και μια βαριά δυσπλασία που δεν είχε αντιμετωπιστεί πριν την σύλληψη,μπορεί να θέσει σε κίνδυνο μια αρχόμενη κύηση. Μιλάμε δηλαδή για την επικινδυνότητα ως προς το κύημα των μεθόδων αντιμετώπισης των βλαβών από τον ΗPV και όχι τον κίνδυνο από τον ιό αυτόν καθαυτό κατά την κύηση. Για την μεγάλη πλειοψηφία των γυναικών δεν υπάρχει κανένας κίνδυνος για το έμβρυο ούτε στην κύηση ούτε στον τοκετό.
Στις περισσότερες γυναίκες που είχαν στο παρελθόν εξωτερικά κονδυλώματα –αλλά δεν τα εμφανίζουν πια—δεν υπάρχει κανένα θέμα.
Στις γυναίκες που εξακολουθούν να τα παρουσιάζουν στην εγκυμοσύνη ,τα εξωτερικά αυτά κονδυλώματα μπορεί να μεγαλώσουν και να αιμορραγήσουν. Σπάνια μπορεί να μεταδοθεί η λοίμωξη κάθετα ,από τη μητέρα στο παιδί κατά τον κολπικό τοκετό.
Σπάνια ένα μωρό που εκτίθεται στον HPV ,αποκτά λοίμωξη στις φωνητικές χορδές ,κυρίως σε παρουσία ευμεγέθων εξωτερικών κονδυλωμάτων .
Έτσι σε μια γυναίκα με μεγάλο ιικό φορτίο [κολπικό-τραχηλικό ή μεγάλα εξωτερικά κονδυλώματα], μπορεί να προταθεί η αποπεράτωση της κύησης με Καισαρική τομή .
Αλλά η απλή λοίμωξη από HPV ή τα μικρά εξωτερικά κονδυλώματα που βρίσκονται διάσπαρτα στα εξωτερικά γεννητικά όργανα ή στην πρωκτική περιοχή ΔΕΝ ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΗ ΕΝΔΕΙΞΗ ΓΙΑ ΚΑΙΣΑΡΙΚΗ ΤΟΜΗ.
Οι τύποι 6 και 11 των ιών HPV μπορεί να προκαλέσουν Αναπνευστική θηλωμάτωση σε Νεογνά και παιδιά.Η οδός μετάδοσης [διαπλακουντιακή,περιγεννητική ή μετά τον τοκετό]Δεν είναι απόλυτα κατανοητή.
Εάν η καισαρική τομή προστατεύει από την αναπνευστική θηλωμάτωση δεν είναι σαφές—ΓΙ’ΑΥΤΟ Η ΚΑΙΣΑΡΙΚΗ ΤΟΜΗ ΔΕΝ ΘΑ ΠΡΕΠΕΙ ΝΑ ΔΙEΝΕΡΓΕΙΤΑΙ ΑΠΟΚΛΕΙΣΤΙΚΑ ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΠΟΦΥΓΗ ΤΗΣ ΜΕΤΑΔΟΣΗΣ ΤΗΣ ΛΟΙΜΩΞΗΣ HPV ΣΤΑ ΝΕΟΓΝΑ. Η Καισαρική τομή μπορεί να ενδείκνυται για γυναίκες με τόσο μεγάλα κονδυλώματα που εμποδίζουν τον κολπικό τοκετό ή που είναι πολύ πιθανό να αιμορραγήσουν πολύ.[CDC—Centers for Disease Control and prevention-last updated August 23,2017]
ΕΜΒΟΛΙΑΣΜΟΣ
Η ΗPV ΛΟΙΜΩΞΗ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΑΠΟΦΕΥΧΘΕΙ
Ο στόχος του εμβολιασμού είναι να αποτραπεί μια επιμένουσα λοίμωξη από τον ιό HPV μετά από την έκθεση ενός ατόμου σ’ αυτόν. Πλέον υπάρχει εμπειρία σε παγκόσμιο επίπεδο από τα εμβόλια και έχει αποδειχθεί ότι είναι ΑΣΦΑΛΗ. Εκτός από μικρό ερεθισμό ή πόνο στο σημείο του ένεσης ,δεν περιγράφονται σοβαρές ανεπιθύμητες ενέργειες. Τα εμβόλια ΔΕΝ ΜΠΟΡΟΥΝ ΝΑ ΠΡΟΚΑΛΕΣΟΥΝ ΤΗ ΝΟΣΟ γιατί δεν περιέχουν ζωντανά συστατικά ή DNA και έτσι δεν είναι μολυσματικά,λοιμογόνα. Επίσης δεν περιέχουν συντηρητικά ή αντιβιοτικά ή άλλες επικίνδυνες ουσίες πχ.υδράργυρο. Ακόμα κι υπάρχει λοίμωξη από ένα τύπο ιού ,ΑΚΟΜΑ ΜΠΟΡΕΙ ΝΑ ΩΦΕΛΗΘΕΙ ΤΟ ΑΤΟΜΟ ΑΠΟ ΤΟ ΕΜΒΟΛΙΟ ,προστατευόμενο από άλλους τύπους. Δυστυχώς ακόμα κι αν έχει γίνει εμβολιασμός ,υπάρχει ο κίνδυνος για λοίμωξη από κάποια στελέχη ιών που δεν καλύπτονται από τα εμβόλια.
ΕΙΝΑΙ ΑΠΟΛΥΤΑ ΕΠΙΒΕΒΛΗΜΕΝΟΣ Ο ΕΛΕΓΧΟΣ ΜΕ ΤΕΣΤ ΠΑΠΑΝΙΚΟΛΑΟΥ ΚΑΙ Ο ΛΟΙΠΟΣ ΙΑΤΡΙΚΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΕ ΓΥΝΑΙΚΕΣ ΠΟΥ ΕΧΟΥΝ ΕΜΒΟΛΙΑΣΤΕΙ ΟΠΩΣ ΚΑΙ Η ΑΣΦΑΛΗΣ ΣΕΞΟΥΑΛΙΚΗ ΠΡΑΚΤΙΚΗ.
Κανένα από τα εμβόλια ΔΕΝ έχει επίδραση στα ήδη υπάρχοντα κονδυλώματα ή στις ήδη υπάρχουσες τραχηλικές δυσπλασίες.
